Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Ελευθέριος Τσομάκης

Η προτομή του υποπλοίαρχου Ελευθέριου Τσομάκη είναι κατασκευασμένη από ορείχαλκο και στηρίζεται σε ένα μαρμάρινο βάθρο. Αναπαριστά τον Τσομάκη σε νεαρή ηλικία να φοράει τη στολή του πολεμικού ναυτικού, στο οποίο και υπηρέτησε, με το ύφος του είναι σοβαρό, αλλά ταυτόχρονα και ήρεμο.
Στο μαρμάρινο βάθρο είναι χαραγμένη η εξής επιγραφή:

ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΤΣΟΜΑΚΗΣ
ΠΛΩΤΑΡΧΗΣ Π.Ν.
ΚΥΝΕΡΝΗΤΗΣ
ΤΟΡΠΙΛΛΑΚΑΤΑΤΟΥ -3
ΕΠΕΣΕΝ ΗΡΩΙΚΩΣ ΥΠΕΡ
ΠΑΤΡΙΔΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ
ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΕΙΣΒΟΛΗ ΣΤΗΝ
ΚΥΠΡΟ ΤΗΝ 20-7-1974

Στην αριστερή πλευρά της μαρμάρινης στήλης υπάρχει μια μεταλλική επιγραφή πάνω στην οποία αναγράφεται το όνομα Μαίρη Παπακωνσταντίνου που είναι η γλύπτρια του αγάλματος.

Τοποθεσία

Το συγκεκριμένο άγαλμα είναι τοποθετημένο στον περίβολο του Ναυτικού Μουσείου της Ελλάδος, το οποίο βρίσκεται στον Πειραιά στο μυχό του άλλοτε όρμου της Φρεαττύδας, στην ακτή Θεμιστοκλέους.

Πατρότητα

Το άγαλμα φιλοτεχνήθηκε από την Ελληνίδα γλύπτρια Μαίρη Παπακωνστανίνου. Η Μαίρη Παπακωνσταντίνου γεννήθηκε στη Χίο το 1933. Σπούδασε γλυπτική στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας και Ιστορία της Τέχνης στην Πολυτεχνική Σχολή Καλών Τεχνών στο Λονδίνο. H Παπακωνσταντίνου καλλιεργεί στα έργα της έναν αφηρημένο εξπρεσιονισμό, με ιδιαίτερη έμφαση στον αυθορμητισμό της έκφρασης, όπου η πραγματικότητα παραμορφώνεται με σκοπό να υποδηλώσει τα συναισθήματα και την ατομικότητα της καλλιτέχνιδας. Πρόκειται για μια διεθνώς αναγνωρισμένη γλύπτρια, έργα της οποίας υπάρχουν σε διάφορα μέρη του κόσμου, όπως στον Λευκό Οίκο των Η.Π.Α., στο Μουσείο της πόλης Βρότσλαβ της Πολωνίας, στην Ακαδημία Salgo – Magiore της Ιταλίας, στην Εθνική Πινακοθήκη της Αθήνας, καθώς και σε ιδιωτικές συλλογές και δημόσιους χώρους στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Τέλος, έχει τιμηθεί με πολλές διακρίσεις, όπως με το χρυσό μετάλλιο της Ακαδημίας Τεχνών, Γραμμάτων και Επιστημών της Ιταλίας το 1978, το Βραβείο της Διεθνούς Ένωσης Ζωγράφων – Γλυπτριών – Χαρακτριών (Παρίσι, 1969), το Γκραν Πρι ντε Μπεντόρ (Κορσική, 1970), το Δίπλωμα της Διεθνούς Ένωσης Καλών Τεχνών Μόντε Κάρλο κ. ά. Το 1990, τιμήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση με το Βραβείο των Γυναικών της Ευρώπης (Prix des Femmes d’ Europe).

τ3
τ2
τ1
τ

Ελάχιστα είναι αυτά που γνωρίζουμε για τη ζωή και την καριέρα του Ελευθέριου Τσομάκη. Γεννημένος το 1944 στη Καλλιθέα ο Τσομάκης, αφού τελειώνει το σχολείο, κατατάσσεται στη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων. Τέσσερα χρόνια αργότερα ξεκινάει τη σταδιοδρομία του ως σημαιοφόρος. Το 1973 παίρνει μετάθεση στην Κύπρο και αναλαμβάνει δράση ως διοικητής της ναυτικής βάσης της Κερύνειας.
Το πρωί της 20ης Ιουλίου 1974 δίνεται εντολή από το αρχηγείο ναυτικού να βγουν στα ανοιχτά της θάλασσας οι τορπιλάκατοι Τ-1 και Τ-3, με τον Τσομάκη να είναι κυβερνήτης της δεύτερης, με σκοπό την αντιμετώπιση της τουρκικής απειλής. Αποστολή του Τσομάκη ήταν να βυθίσει τα τουρκικά πλοία με τις τέσσερεις τορπίλες που διέθετε. Ωστόσο, τα δύο αυτά πλοία ήταν εύκολος στόχος για την Τουρκική Πολεμική Αεροπορία. Έτσι, πρώτη βομβαρδίζεται η τορπιλάκατος Τ-1 η οποία αναγκάζεται να προσαράξει στην παραλία Καράκουμι-Βόσπορος. Παρόλα αυτά και παρά το γεγονός ότι ο Τσομάκης δεν είχε καμία κάλυψη, απτόητος παίρνει θέση βολής, όταν τα πυροβόλα του τουρκικού αντιτορπιλικού χτυπούν και το δικό του πλοίο με αποτέλεσμα να πεθάνει τόσο ο Τσομάκης όσο και όλοι οι άλλοι επιβαίνοντες του πλοίου με μοναδική εξαίρεση τον Αρχικελευστή Διονύσιο Μαγέτο.

Με πρωτοβουλία των συμμαθητών του Ελευθέριου Τσομάκη, της τάξης του 1961 της Σ.Ν.Δ., η γλύπτρια κυρία Μαίρη Παπακωνσταντίνου φιλοτέχνησε δύο ορειχάλκινες προτομές του, οι οποίες στήθηκαν η μία στο μνημείο πεσόντων στην Διοίκηση Ταχέων Σκαφών και η άλλη στον προαύλιο χώρο του Ναυτικού Μουσείου Ελλάδας για να τιμήσουν τη θυσία του υπέρ της Πατρίδας. Ακόμη, το 2016 η κυπριακή κυβέρνηση έδωσε το όνομα του Έλληνα υποπλοιάρχου σε ένα περιπολικό σκάφος της εθνικής φρουράς.

Το άγαλμα έχει υποστεί βανδαλισμό καθώς έχει ζωγραφιστεί τόσο από το αριστερά όσο και από τα δεξιά με σπρέι.

Όνομα Συντάκτη

Γράφει η Θεοδώρα Παπαηλία, φοιτήτρια του Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.

Βιβλιογραφία

Υποπλοίαρχος Ελευθέριος Τσομάκης. (2019, 20 Ιουλίου). Ανακτήθηκε από https://ellas2.wordpress.com/2019/07/20/%CF%85%CF%80%CE%BF%CF%80%CE%BB%CE%BF%CE%AF%CE%B1%CF%81%CF%87%CE%BF%CF%82-%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%AD%CF%81%CE%B9%CE%BF%CF%82-%CF%84%CF%83%CE%BF%CE%BC%CE%AC%CE%BA%CE%B7%CF%82/

Κανναβός. Σ. Δ. (2020). Υποπλοίαρχος Ελευθέριος Τσομάκης, Διοικητής της Ναυτικής Βάσης στην Κερύνεια το 1974, το πρωί του Σαββάτου της 20ης Ιουλίου 1974 βγαίνει με δύο τορπιλακάτους, τις Τ1 και Τ3, για να αντιμετωπίσει τον Τουρκικό Στόλο σε μία επιχείρηση αυτοκτονίας. Ανακτήθηκε 14 Νοεμβρίου, 2020, από  https://www.hellenicmediagroup.com/%CF%85%CF%80%CE%BF%CF%80%CE%BB%CE%BF%CE%AF%CE%B1%CF%81%CF%87%CE%BF%CF%82-%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%AD%CF%81%CE%B9%CE%BF%CF%82-%CF%84%CF%83%CE%BF%CE%BC%CE%AC%CE%BA%CE%B7%CF%82-%CE%B4%CE%B9/

Ο ΗΡΩΑΣ ΥΠΟΠΛΟΙΑΡΧΟΣ ΤΣΟΜΑΚΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ. (2016, 4 Ιανουαρίου). Ανακτήθηκε από https://chalarisargiris.blogspot.com/2016/01/blog-post.html?m=1

Wikipedia. (χ.χ.). Ανακτήθηκε 14 Νοεμβρίου, 2020, από τη Wikipedia Wiki https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9C%CE%B1%CE%AF%CF%81%CE%B7_%CE%A0%CE%B1%CF%80%CE%B1%CE%BA%CF%89%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85

Ο συντάκτης φέρει την ευθύνη των κειμένων.

Post Author: Editor

Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments