Καπετάν Χάψας
Πρόκειται για χάλκινο γλυπτό αφιερωμένο στη μνήμη του Καπετάν Χάψα, που στηρίζεται σε μαρμάρινη βάση και τοποθετήθηκε 2006.
Τοποθεσία
Βρίσκεται στη διασταύρωση των οδών Κ. Καραμανλή και Βούλγαρη στη Θεσσαλονίκη.
Πατρότητα
Το γλυπτό έχει φιλοτεχνήσει ο Τσάρας Γιώργος. Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1951. Σπούδασε Μαθηματικά στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Γλυπτική στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών (ΑΣΚΤ), από όπου αποφοίτησε με πέντε διακρίσεις, Γυψοτεχνία και Χαλκοχυτική με υποτροφία στην ΑΣΚΤ. Το διάστημα 1986 – 1989 ήταν υπότροφος του ΙΚΥ (Ίδρυμα Κρατικών Υποτροφιών) στη Γλυπτική.
Έχει αποσπάσει δεκάδες βραβεία σε Πανελλήνιους Καλλιτεχνικούς Διαγωνισμούς Γλυπτικής και έχει φιλοτεχνήσει περισσότερα από 60 έργα σε αστικούς χώρους με διάφορα υλικά (ορείχαλκο, αλουμίνιο, χάλυβες, πέτρα/μάρμαρο) και διάφορες τεχνικές στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Έργα του έχουν εκτεθεί σε ατομικές και ομαδικές διοργανώσεις εντός και εκτός των ελληνικών συνόρων.
Ο Σταμάτιος Χάψας ή περισσότερο γνωστός ως Καπετάν Χάψας γεννήθηκε στα Παζαράκια (Κρυοπηγή) Χαλκιδικής στα τέλη του 18ου αιώνα. Μετοίκησε σε νεαρή ηλικία στη Συκιά Χαλκιδικής προς αναζήτηση εργασίας. Είναι ένας από τους οπλαρχηγούς της επανάστασης του 1821 στην Βόρεια Ελλάδα και πιο συγκεκριμένα στην Χαλκιδική της Μακεδονίας.
Η επανάσταση του 1821 δεν άργησε να φτάσει στη Μακεδονία. Μάχες γίνανε στην Ρεντίνα και στην Απολλωνία αλλά οι οθωμανικές δυνάμεις κατατρόπωσαν τους ‘Ελληνες πολεμιστές. Τότε ο Εμμανουήλ Παπάς με μόνο 200 αγωνιστές σπεύδει να ενωθεί με το σώμα του Χάψα πού βρίσκεται στα Βασιλικά Θεσσαλονίκης.
Ο Εμπού Λουμπούτ πασάς της Θεσσαλονίκης έχει συγκεντρώσει περίπου 35.000 τακτικό στρατό και σπεύδει να αναμετρηθεί με τους επαναστάτες στα Βασιλικά. Η μάχη που διεξάγεται είναι άνιση και ο καπετάν Χάψας διαβλέπει τον κίνδυνο πανωλεθρίας, καθώς οι Οθωμανοί προβαίνουν σε σφαγές αμάχων στα Βασιλικά. Τότε, αποφασίζεται, η οχύρωση εντός του μοναστηριού της Αγίας Αναστασίας, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι Οθωμανοί. Στις διαπραγματεύσεις του Εμμανουήλ Παπά με τους μοναχούς, συμφωνείται τελικά η είσοδος μόνο των αμάχων και των γυναικοπαίδων από τα Βασιλικά και τη Γαλάτιστα. Έτσι, ο καπετάν Χάψας αποφασίζει να μείνει στο πεδίο της μάχης με 63 μαχητές, ενώ ο Εμμανουήλ Παπάς με το υπόλοιπο στράτευμα να συνοδέψει τα γυναικόπαιδα στη μονή.
Η αυτοθυσία και ο ηρωισμός του καπετάν Στάμου Χάψα ήταν συγκινητικός, καθώς αγωνίστηκε μέχρις εσχάτων ώστε να εξασφαλίσει τη σωτηρία των αμάχων. Στο πεδίο της μάχης, στις 10 Ιουνίου 1821, έξω από τα Βασιλικά στους πρόποδες του βουνού Βούζιαρη, στην τοποθεσία που λέγεται “Του Τσελέπη η Πέτρα” και ύστερα από σφοδρή μάχη σκοτώθηκαν και οι 64 αγωνιστές.
Η τελευταία αναφορά για τον Χάψα είναι ότι τον είδαν να ορμάει με το σπαθί στο χέρι και ένα μαχαίρι στα δόντια, στον κύριο όγκο του τουρκικού στρατεύματος.
Ανάλογο και πιο μεγαλοπρεπές μνημείο έχει αναγερθεί στην περιοχή των Βασιλικών της Χαλκιδικής, όπου διεξήχθη η μάχη. Τιμητικές εκδηλώσεις λαμβάνουν χώρα κάθε χρόνο στη μνήμη του καπετάν Χάψα και των συναγωνιστών του στις 10 Ιουνιου κάθε έτους.
Όνομα Συντάκτη
Τη φωτογραφία έστειλε ο κ. Στέφανος Νούτσιας, ιδιωτικός υπάλληλος.
Την επιμέλεια του γλυπτού έκανε η Θεοδώρα Παναγιωτίδου, τελειόφοιτη φοιτήτρια του Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.
Βιβλιογραφία
Διαδικτυακές πηγές:
http://www.kulturosupa.gr/art-book/tellogleio-tsiaras-18277/
https://el.wikipedia.org
https://myfootprintsonthepath.
Ο συντάκτης φέρει την ευθύνη των κειμένων.
Subscribe
0 Comments
Greek