Μνημείο Εκτελεσθέντων Εμφυλίου
Το μνημείο παρουσιάζεται ως τάφος και είναι περιτριγυρισμένο από κάγκελα. Στο εσωτερικό υπάρχει μία τσιμεντένια πλάκα που έχει πάνω της ένα ατσάλινο τμήμα όπου αναγράφονται τα άτομα που εκτελέστηκαν στον εμφύλιο πόλεμο και ένα γράμμα ενός εκτελεσθέντος προς τους γονείς του. Ειδικότερα αναγράφεται:
ΕΚΤΕΛΕΣΤΗΚΑΝ
ΣΤΟ «ΜΠΙΖΑΝΙ» ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ
ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΣΤΡΑΤΟΔΙΚΕΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΟ 1947-48
1.ΒΟΥΖΑΣ ΛΑΖΑΡΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΕΤΩΝ 18
ΚΑΡΑΜΑΛΗ ΤΡΙΚΑΛΩΝ
2.ΓΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ » ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ » 24
ΚΟΝΙΤΣΑ
3.ΔΑΛΙΕΡΑΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ » ΙΩΑΝΝΗ » 28
ΑΓΙΑ ΛΑΡΙΣΑΣ
4.ΚΑΖΝΑΦΕΡΙΔΗΣ » ΑΝΤΩΝΙΟΥ » 25
Ν. ΚΑΥΚΑΣΟΣ ΦΛΩΡΙΝΗΣ
5.ΚΑΜΠΟΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛ. » ΘΕΟΔΩΡΟΥ » 24
ΠΕΡΑΙΑ
6.ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ » ΚΩΝ/ΝΟΥ » 27
ΠΕΤΣΑΛΙ
7.ΚΟΙΤΟΥΜΠΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ » ΖΗΣΗ » 27
ΤΣΟΥΚΑ ΤΡΙΚΑΛΩΝ
8.ΜΙΧΑΛΗΣ η ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΙΔΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ » ΝΙΚΟΛ. » 25
ΚΟΝΙΤΣΑ
9.ΝΟΚΑΣ η ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ » ΑΧΙΛΑΓΑ » 27
ΑΣΠΡΟΚΛΗΣΙ ΤΡΙΚΑΛΩΝ
10ΜΠΑΡΜΠΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ » ΓΕΩΡΓΙΟΥ » 27
ΜΙΧΑΛΙΤΣΙ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ
11.ΜΠΟΥΡΑΖΑΝΗΣ ΠΑΝΑΓ. » ΠΕΤΡΟΥ » 28
ΚΑΡΒΕΛΑ ΛΑΚΩΝΙΑΣ
12.ΝΤΑΦΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΥ » 25
ΚΟΝΙΤΣΑ
13.ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΣ » ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ » 24
ΜΙΚΡΟ ΚΕΦΑΛΟΒΡΥΣΟ ΤΡΙΚΑΛΩΝ
14.ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ » ΝΙΚΟΛΑΟΥ » 28
ΚΑΣΤΟΡΙ ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
15ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΔΗΜ. » ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ » 38
ΒΟΥΡΓΑΡΕΛΙ ΑΡΤΑΣ
16.ΠΑΣΧΟΣ ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ » ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ » 20
ΓΡΙΖΑΝΕ ΤΡΙΚΑΛΩΝ
17.ΣΚΟΥΡΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ » ΕΥΑΓΓΕΛΟΥ » 26
ΤΣΑΡΑ ΤΡΙΚΑΛΩΝ
18.ΣΟΥΛΙΩΤΗΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ » ΚΩΝ/ΝΟΥ ετών 23
ΦΛΑΜΠΟΥΡΕΣΙ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑΣ
19.ΦΑΡΙΔΟΥ ΣΟΦΙΑ » ΙΩΑΝΝΟΥ » 29
ΚΟΝΙΤΣΑ
20.ΦΡΑΓΚΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ » ΝΙΚΟΛΛΟΥ » 65
ΒΑΣΜΕΛΑΔΑ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ
21.ΧΑΡΙΛΟΗΣ ΒΑΓΙΑΣ » ΓΕΩΡΓΙΟΥ » 24 ΔΗΜΑΡΙΟ ΑΡΤΑΣ
ΓΡΑΜΜΑ ΕΚΤΕΛΕΣΘΕΝΤΟΣ
Σεβαστή μου γονοίς και αγαπητά μου
αδέλφια σας γλυκοφιλώ, και σας χερετώ όλου σας
για τελευταία φορά! Σήμερα 22/6/48 τελειώνω,
μην στεναχωρηθήτε όμως καθόλου γραφτό ήταν
της τύχης μας, ο θεός όμως θέλει και σας
έδωσε μπόλικα παιδιά.
Η ψύχη μου είναι αυτή! ενωθήτε αγαπηθήτε
και στη μάνα πέστε πως βρήσκομε σε ένα μεγά-
λο ταξίδι
Αντίο χρυσή μου γονής και
Αγαπητά μου αδέρφια αντίο για πάντα
Σας γλυκοφιλό όλους σας
ο υιός σας γεια σας γεια σας γεια σας
Ιωάννης Γάκης
Παρακαλώ να το δόσετε
το γράμμα μου στους
γονείς μου.
Τοποθεσία
Το μνημείο είναι τοποθετημένο δίπλα από το νεκροταφείο του χωρίου «Μπιζάνι».
Πατρότητα
Δεν εντοπίστηκαν στοιχεία.
Ο εμφύλιος πόλεμος 1946-1949, δηλαδή οι συγκρούσεις μεταξύ του Ελληνικού Στρατού και των ανταρτικών δυνάμεων του Δημοκρατικού Στρατού – ο οποίος βρισκόταν κάτω από τον έλεγχο του Κομμουνιστικού Κόμματος – ολοκληρώθηκαν με την ήττα του Δημοκρατικού Στρατού και την εκτέλεση, φυλάκιση κι εξορία χιλιάδων ανταρτών. Στα Ιωάννινα τρεις δίκες του στρατοδικείου πήραν μεγάλη έκταση, η υπόθεση Φαρίδου, η υπόθεση Πρίντζου και η δίκη των γιατρών. Το μνημείο τιμά όσους εκτελέστηκαν από την υπόθεση Φαρίδου.
Στις 15 Ιουνίου 1948, δέκα αντάρτες κλήθηκαν σε δίκη, όπου και αρνήθηκαν την ενοχή τους (κάποιες πηγές αναφέρουν ότι κατηγορήθηκαν για στρατολογία ανταρτών ενώ άλλες υποστηρίζουν διαφορετικές κατηγορίες για κάθε κατηγορούμενο). Μεταξύ αυτών η Σοφία Φαρίδου και η Ευτυχία Πρίντζου. Ο βασιλικός επίτροπος στην αγόρευσή του ζήτησε όμως τον διαχωρισμό της δίκης της Πρίντζου. Κάτι που έγινε αποδεκτό από το στρατοδικείο. Η δίκη της Πρίντζου θα ξεκινούσε στις 8 Ιουλίου. Μαζί της θα δικάζονταν άλλοι 116 πολίτες, μέλη και υποστηρικτές του ΚΚΕ και της ΕΠΟΝ.
Η υπόθεση Φαρίδου
Στις 22 Ιουνίου του 1948, εκτελέστηκαν μεταξύ Μπιζανίου και Αβγού η Σοφία Φαρίδου, ο Τάσος Παπαχρηστίδης, ο Γιάννης Γάκης κι ο Αλέξανδρος Ντόλφης , οι οποίοι εν τέλει κατηγορήθηκαν για τροφοδοσία ανταρτών. Με την ίδια απόφαση του έκτακτου στρατοδικείου, καταδικάστηκαν σε θάνατο ο Λευτέρης Κολοβός, ο Ι. Μαχαίρας και ο Θ. Κάλτσας και σε ισόβια ο Αν. Ντάγιος για παράνομη κατοχή όπλων.
Είναι χαρακτηριστικό ότι ενώ ο Βασιλικός Επίτροπος ζήτησε 18 θανατικές καταδίκες, το στρατοδικείο επέβαλε 48 κι ανάμεσά τους βρίσκονταν έξι ανήλικοι μαθητές Γυμνασίου. Εκτελέστηκαν τελικά δεκαέξι από αυτούς, οι οποίοι είχαν μια ευρύτερη απήχηση στη κοινωνία των Ιωαννίνων, ανεξάρτητα από το βάρος της κατηγορίας.
Τα θύματα και από τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές του εμφυλίου υπήρξαν πολυάριθμα. Οι συγκρούσεις κατέληξαν σε εκτελέσεις οι οποίες συγκλόνισαν την τοπική κοινωνία του τότε.
Το μνημείο θυμίζει τις άσχημες στιγμές της ιστορίας και τιμά τα θύματα του εμφυλίου. Στο μνημείο δεν πραγματοποιούνται καταθέσεις στεφάνων ούτε τελετές μνήμης.
Όνομα Συντάκτη
Γράφει η Ευδοξία Μπέλλου, τελειόφοιτη φοιτήτρια του Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.
Βιβλιογραφία
Διαδικτυακές πηγές:
https://typos-i.gr/article/ypo8esh-faridoy-70-xronia-apo-ekeino-kalokairi
https://allnews-epirus.blogspot.com/2016/08/blog-post_310.html
https://www.rizospastis.gr/story.do?id=1415415
https://allnews-epirus.blogspot.com/2016/08/blog-post_310.html
Γιάννινα 1948: το Καλοκαίρι του Διχασμού
https://el.wikipedia.org/wiki/Εθνικό_Απελευθερωτικό_Μέτωπο
http://www.greek-language.gr/digitalResources/literature/education/urban/iframe.html?urb=5&location=307&item=3410
Ο συντάκτης φέρει την ευθύνη των κειμένων.






































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































































