Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Μνημείο Πεσόντων

Το μνημείο αποτελείται από δύο φιγούρες, μια ανδρική και μια γυναικεία. Η ανδρική μορφή αναπαριστά το στρατιώτη που καλείται να υπερασπιστεί την πατρίδα του. Η γυναικεία μορφή, που ακουμπά το στρατιώτη αναπαριστά την Ελλάδα, τη νίκη, τη μάνα, τη γυναίκα ή την κόρη, όλα εκείνα τα οποία ο πολεμιστής προστατεύει και υπερασπίζεται. Δημιουργήθηκε με πρωτοβουλία του δήμου Καλλιθέας στη μνήμη των αγωνιστών που έχασαν τη ζωή τους στις μάχες της χώρας. Στη σύγχρονη ιστορία η Καλλιθέα τιμά τους πεσόντες με την κατάθεση στεφάνων σε κάθε εθνική εορτή. Είναι μαρμάρινο μνημείο σχετικά μεγάλων διαστάσεων που φιλοτεχνήθηκε το 1959. Στο βάθρο αναγράφεται η επιγραφή:

Ο ΔΗΜΟΣ ΚΑΛΛΙΘΕΑΣ

ΤΟΙΣ ΠΕΣΟΥΣΙΝ ΥΠΕΡ ΠΙΣΤΕΩΣ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΔΟΣ

ΤΟΔΕ ΕΣΤΗΣΕΝ

ΕΥΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ ΕΝΕΚΕΝ

ΕΤΕΙ 1959

Στο μαρμάρινο βάθρο υπάρχουν περιμετρικά στις ισάριθμες πλευρές του μνημείου τέσσερα ανάγλυφα με μια σειρά από διάφορες φιγούρες που αναπαριστούν τους στρατιώτες από διάφορους καιρούς πολέμου. Στο ένα παρουσιάζονται στον πόλεμο του 1821, στο δεύτερο από τον πόλεμο του 1912-1913, στο τρίτο από τον πόλεμο του 1940-1941, ενώ στο τέταρτο αναγράφονται τα λόγια «ΑΜΜΕΣ ΔΕ Γ ΕΣΟΜΕΘΑ ΠΟΛΛΩ ΚΑΡΡΟΝΕΣ», δηλαδή «εμείς θα γίνουμε καλύτεροι».

 

Τοποθεσία

Τοποθετήθηκε στην πλατεία Κύπρου το 1959.

Πατρότητα

Έργο του γλύπτη Νίκου Περαντινού. Ο Νίκος Περαντινός (Αθήνα 1910 – Αθήνα 20 Ιουλίου 1991) ήταν Έλληνας γλύπτης, Παριανής καταγωγής, γεννημένος στην Αθήνα το 1910. Θεωρείται ένας από τους σημαντικούς εκπροσώπους της κλασικιστικής αντίληψης της γλυπτικής του 20ού αιώνα στην Ελλάδα, επηρεασμένος βαθύτατα από την αρχαία ελληνική γλυπτική και τον ευρωπαϊκό κλασικισμό. Ο Νίκος Περαντινός, οι γονείς του οποίου κατάγονταν από την Πάρο, γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε γλυπτική στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών (Α.Σ.Κ.Τ.) της Αθήνας από το 1928 έως το 1933, με καθηγητή του τον Θωμά Θωμόπουλο. Κατά τα έτη 1935 – 1940 εργάστηκε στο εργαστήριο γλυπτικής του Μιχάλη Τόμπρου. Το 1941, ο Περαντινός διορίστηκε μόνιμος γλύπτης του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου της Αθήνας, εγκατέλειψε όμως τη θέση αυτή το 1947 για να συνεχίσει τις σπουδές του στο Παρίσι. Παρακολούθησε μαθήματα γλυπτικής στην Ακαδημία Ζυλιάν (Αcademie Julian) και στη Σχολή Καλών Τεχνών (Ecole Superiere des Beaux Arts) του Παρισιού, με καθηγητές τον Μαρσέλ Ζιμόν, τον Αλφρέ Ζαννιώ και τον Ανρί Ντροπσύ. Το 1949, το έργο του «Ολυμπία» βραβεύθηκε με χάλκινο μετάλλιο στο Παρισινό Σαλόνι των Γάλλων Καλλιτεχνών. Επέστρεψε στην Ελλάδα το 1951 και ανέλαβε και πάλι την παλιά θέση του στο Αρχαιολογικό Μουσείο, όπου εργάστηκε για την αναστήλωση αρχαίων γλυπτών. Το 1974 ίδρυσε ιδιωτική σχολή γλυπτικής στην Πάρο, απ’ όπου είλκε την καταγωγή του, και στην οποία μαθήτευαν δωρεάν οι νέοι του νησιού. Το 1972 ο Περαντινός τιμήθηκε με το Α΄ Εθνικό Βραβείο Εικαστικών Τεχνών, ενώ το Μάρτιο του 1991, λίγους μήνες πριν το θάνατό του, η Ακαδημία Αθηνών του απένειμε το Αριστείο Καλών Τεχνών. Ο Περαντινός συμμετείχε σε πολλές ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

 

ΠΕΣΟΝ2 - Αντιγραφή
ΠΕΣΟν1 - Αντιγραφή
ΠΕΣΟΝ

Δημιουργήθηκε με πρωτοβουλία του δήμου Καλλιθέας στη μνήμη των αγωνιστών που έχασαν τη ζωή τους στις μάχες της χώρας. Στην τελετή των αποκαλυπτηρίων παραβρέθηκαν μαζί με το πλήθος του κόσμου και οι τότε βασιλείς Παύλος και Φρειδερίκη, για να αποδώσουν τον ελάχιστο φόρο τιμής και ευγνωμοσύνης σε όσους με αυταπάρνηση υπερασπίστηκαν την πατρίδα. Δεν απεικονίζεται κάποιο ιστορικό πρόσωπο ούτε απευθύνεται σε κάποιο συγκεκριμένο ιστορικό γεγονός. Αντιπροσωπεύει όλους τους αγωνιστές της Ελλάδας που έδωσαν τη ζωή τους για να υπερασπιστούν την πατρίδα μας στους δύσκολους καιρούς πολέμων.

 

Στη σύγχρονη ιστορία της πόλης της Καλλιθέας οι πολίτες τιμούν τους πεσόντες με την κατάθεση στεφάνων σε κάθε εθνική εορτή. Δεν έχει γίνει κάποια απόπειρα βανδαλισμού καθώς το μνημείο προστατεύεται από κάγκελα περιμετρικά.

Όνομα Συντάκτη

Γράφει η Μαρία Τραστογιάννη, φοιτήτρια του Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.

Βιβλιογραφία

  • Καλλιθέα, όψεις της ιστορίας του δήμου και της πόλης, Αθήνα: Ελληνικές Εκδόσεις & Δήμος Καλλιθέας, 2006
  • Λάββας, Γ. Π., & Καραβασίλη, Μ. Ν. (2003), Πολιτιστική κληρονομιά, Εισαγωγή – βασικές έννοιες, κορυφαία μνημειακά συγκροτήματα του ελλαδικού χώρου, προστασία & διαχείριση πολιτιστικής κληρονομιάς, Αθήνα: Ε.Κ.Π.Α/ Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ
  • Λάββας, Γ. Π. (1997), Πολιτιστική κληρονομιά, Κορυφαία μνημειακά συγκροτήματα του Ελλαδικού χώρου, Αθήνα: Ε.Κ.Π.Α/Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ
  • «Πάρος – Μουσείο Γλυπτικής Περαντινού». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Ιουλίου 2013. Ανακτήθηκε στις 9 Ιουλίου 2013
  • Στέλιος Λυδάκης: «Οι Έλληνες Γλύπτες – Η νεοελληνική γλυπτική: ιστορία – τυπολογία – λεξικό γλυπτών», τόμ. 5ος, σελ. 432 – 433, Εκδοτικός οίκος «ΜΕΛΙΣΣΑ», Αθήνα, 1981
  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος – Λαρούς – Μπριτάνικα, λήμμα «Περαντινός, Νίκος», τόμ.48, σελ. 366, Εκδόσεις Πάπυρος, Αθήνα, 1996
  • Ζέττα Αντωνοπούλου: « Τα γλυπτά της Αθήνας: Υπαίθρια Γλυπτική 1834 – 2004», σελ. 134, 178, 183 & 184, α΄ έκδοση, Εκδόσεις «Ποταμός», Αθήνα, 2003
  • Ν. Περαντινός. Γλυπτική, Αθηναϊκό κέντρο εκδόσεων, Αθήναι 1975
  • Ν. Περαντινός. Γλυπτική ΙΙ, εκδόσεις Δ. Βογιατζή, Αθήνα 1978
  • Νίκος Περαντινός. Γλυπτική 1933-1990, Αθήνα 1990
  • Νίκος Περαντινός 1910-1991. Γλυπτική, Πάρος 2001

Ο συντάκτης φέρει την ευθύνη των κειμένων.

Post Author: Editor

Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments