Ποντιακή Λύρα-Γενοκτονία των Ποντίων
Με πρωτοβουλία των κατοίκων του Ριζού Σκύδρας αλλά και του Συλλόγου Ποντίων Ριζού δημιουργήθηκε ένα μνημείο αφιερωμένο στη Γενοκτονία των Ποντίων. Τα αποκαλυπτήρια της μεγάλης ποντιακής λύρας που κοσμεί πλέον το λόφο του Ριζού Σκύδρας έγιναν την Κυριακή 24 Μαρτίου 2019 με αφορμή την επέτειο απο τα 100 χρόνια της Γενοκτονίας των ποντίων.
Στο βάθρο της φιλοξενούνται στίχοι από τον Ύμνο της Λύρας, γραμμένο από τον ηθοποιό, σκηνοθέτη και θεατρικό συγγραφέα, Πολύκαρπο Χάιτα (1901-1987):
«Σύρω το τοξάρι μ’ δεξιά, ανοί(γ)ουνταν γεράδες
Παίρνω και συρ’ ατό ζερβά, κλαινίζω τσι μανάδες!
Τη κεμεντζές το παίξιμο τα πόνε μ’ ιλαρώνει»
(Σέρνω το δοξάρι μου δεξιά, ανοίγουν πληγές / παίρνω να το σύρω αριστερά, κλαίνε οι μανάδες! Το παίξιμο της λύρας τους πόνους μου γαληνεύει ).
Το πρώτο στη Βόρεια Ελλάδα μνημείο με θέμα την ποντιακή λύρα, «στήθηκε» τον Σεπτέμβριο του 2014, στην είσοδο του χωριού Αλωνάκια, λίγα χιλιόμετρα έξω από την πόλη της Κοζάνης και είναι ορατό στους εποχούμενους της Εγνατίας Οδού.
Κι εκεί ο επισκέπτης αντικρίζει μια γιγαντιαία τετράχορδη λύρα. Τη φιλοτέχνησε ο κάτοικος των Αλωνακίων, Νικόλαος Βασιλειάδης.
Τοποθεσία
Βρίσκεται στη περιοχή Ριζό Σκύδρας (Επαρχιακή οδός Βέροιας-Σκύδρας).
Πατρότητα
Δημιουργήθηκε από τον αρχιτέκτονα- μηχανικό Παντελής Παπαθωμά.
Το 1994, με απόφαση της Βουλής Ελλήνων, η 19η Μαΐου καθιερώθηκε ως Ημέρα Μνήμης για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.
Η λύρα ένα όργανο με τεράστια συμβολική αξία, φορτωμένο με μνήμες συνδεδεμένες με κάθε στιγμή της ζωής των Ποντίων, τόσο χαράς όσο και λύπης. Αυτό το όργανο-σύμβολο λοιπόν έγινε μνημείο. Στη Βόρεια Ελλάδα υπάρχουν τουλάχιστον δύο -εξ όσων γνωρίζουμε- τέτοια μνημεία. Αναπαριστούν ποντιακές λύρες, τεραστίων διαστάσεων.
Οι διερχόμενοι με τα αυτοκίνητα σταματούν για να φωτογραφίσουν το γλυπτό.
Όνομα Συντάκτη
Γράφει ο Γεώργιος Τσιτιρίδης, δημοσιογράφος.
Βιβλιογραφία
Ο συντάκτης φέρει την ευθύνη των κειμένων.
Greek