Ηπειρώτης Μάστορας
Είναι αλήθεια ότι οι Ηπειρώτες υπήρξαν διαχρονικά αλλά ειδικότερα κατά την διάρκεια του 18ου και 19ου αιώνα οι σημαντικότεροι χτίστες του ελληνικού χώρου. Μάλιστα, ένα σύμπλεγμα χωριών βορείως των Ιωαννίνων και πέριξ της Κόνιτσας φέρει ακόμα και στις μέρες μου την ονομασία “Μαστοροχώρια”. Ο Πύργος, η Πυρσόγιαννη, η Βούρμπιανη κι άλλα χωριά της περιοχής γέννησαν χτίστες που επεξεργάζονταν με υπέροχο τρόπο την πέτρα – το κύριο υλικό δόμησης στην Ήπειρο.
Προς τιμήν τους λοιπόν στέκει αυτό το μνημείο στην πρωτεύουσα της Ηπείρου. Πρόκειται για μια δημιουργία του Ηπειρώτη γλύπτη Κυριάκου Ρόκου. Η σύνθεση αποτελείται από μια μεταλλική πλάκα εντοιχισμένη πάνω σε πέτρινη στήλη. Μέσα στην πλάκα διακρίνεται ανάγλυφα ένα πλήθος μορφών και χεριών: είναι τα χέρια των μαστόρων που μετέτρεψαν την Ήπειρο σε πέτρινο καλαίσθητο βράχο. Κυρίαρχο σημείο πάνω στο μεταλλικό ανάγλυφο είναι ένα κλειδί. Τούτο το κλειδί ανοίγει τις πόρτες των σπιτιών, των ορθόδοξων ναών, των καμπαναριών που έχτισαν οι μάστορες.
Κάτω από το ανάγλυφο υπάρχει εντοιχισμένη μεταλλική πλάκα στην οποία αναγράφονται τα λόγια:
«Άγνωστε Μάστορα Ηπειρώτη
Οι μούσες σε κοιτάξανε και πήρες
άνοιξες θησαυρούς με το κλειδί
να χτίσεις, να στεριώσεις με την πέτρα
ιδανικά, αγώνες, προκοπή
Ν. Μόλιας»
Βλέπουμε λοιπόν ότι ο γλύπτης όταν δημιουργούσε το ανάγλυφο είχε στο νου του το επίγραμμα του Ν. Μόλια γι’ αυτό και δημιούργησε το κλειδί.
Στο κάτω μέρος του ανάγλυφου εντοπίζουμε την υπογραφή του γλύπτη ο οποίος υπογράφει χρησιμοποιώντας τον αγγλικό χαρακτήρα R:
ΡΟΚΟΣ
Τοποθεσία
Η μεταλλική αυτή πλάκα βρίσκεται στην οδό Αβέρωφ 101 στην πόλη των Ιωαννίνων.
Πατρότητα
Ο Ρόκος γεννήθηκε και έζησε στα Ιωάννινα μέχρι τα δεκαοχτώ του χρόνια κι έλκει την καταγωγή του από το Μέτσοβο. Ο Ρόκος γεννήθηκε στα Γιάννενα τον Μάιο του 1945 και κατάγεται από το Μέτσοβο.
- 1965 – 1969 Μπαίνει πρώτος στην ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ, όπου σπουδάζει με υποτροφία του Ι.Κ.Υ. γλυπτική με δάσκαλο των Γιάννη Παππά και γυψοτεχνία-χαλκογλυπτική με τον Νίκο Κερλή.
- 1972 Με υποτροφία της Ακαδημίας Αθηνών (κληροδότημα Ουρανίας Κωνσταντινίδη και εξεταστές τους Ακαδημαϊκούς , Γλύπτες Αντώνη Σωχο και Μιχάλη Τομπρο), πηγαίνει στο Παρίσι για μεταπτυχιακές σπουδές στην ECOLE DES BEAUX ARTS, όπου δουλεύει κοντά στον Κουλεντιανό και τον Caesar και λιθογραφία με τον Dayez, μέχρι το 1976.
Στους Ηπειρώτες οικοδόμους είναι αφιερωμένο αυτό το μνημείο που βρίσκεται στον Νομό Ιωαννίνων. Με την σκληρή εργασία τους οι άνθρωποι αυτοί έμειναν χαραγμένοι στην μνήμη μας αποτυπώνοντας τον σεβασμό προς το πρόσωπό τους με το μνημείο αυτό. Από τον 18ο αιώνα, ο Νομός Ιωαννίνων ανέδειξε μάστορες οι οποίοι επεκτάθηκαν πέρα από την Βαλκανική αλλά και στην Αφρική, στην Αμερική και στην Ασία. Η χαρακτηριστική ονομασία «Μαστοροχώρια» απευθύνεται σε μια ομάδα χωριών της Κόνιτσας (Βούρμπιανη, Πυρσόγιαννη, Πύργος, Καστάνιανη κι άλλα). Οργανωμένοι σε παρέες δουλειάς, τα λεγόμενα «μπουλούκια» ταξίδευαν σε όλη την Ελλάδα χτίζοντας σπίτια, ναούς, κάστρα, μύλους, γεφύρια κ.α.
Όνομα Συντάκτη
Γράφει η Ιωάννα Χατζηγιαννίδου, τελειόφοιτη φοιτήτρια του Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.
Βιβλιογραφία
Πασσαλίδης Θ. (2018) Η υπαίθρια γλυπτική των Ιωαννίνων, ανακτήθηκε από:https://odosell.blogspot.com/2013/09/blog-post_5738.html
Ο συντάκτης φέρει την ευθύνη των κειμένων.
Greek